Tkaniny EU Małgorzaty Markiewicz

* KRAKÓW
* Muzeum Sztuki Współczesnej MOCAK
* wystawa: Małgorzata Markiewicz. Tkaniny EU
* 9 listopada 2011 r. – 29 stycznia 2012 r.
* wernisaż: 8 listopada (wtorek), godz. 18.00

*

Artystka zaprojektowała strój narodowy dla obywateli Unii Europejskiej. Kostiumy składają się z dwóch części: bluzki w kształcie litery „E” oraz spodni na wzór litery „U”. Stroje wybranych krajów członkowskich różnią się między sobą jedynie rodzajem tkaniny i wykończenia. Wszystkie cechuje lokalność, skromność, komfort, prostota oraz troska o środowisko naturalne. Stroje zostaną zaprezentowane w kilku krajach Unii. Wystawie w MOCAK-u towarzyszyć będzie katalog przedstawiający ideę projektu, poszczególne kostiumy oraz próbki zastosowanych materiałów.

Małgorzata Markiewicz, Strój narodowy Unii Europejskiej - Austria, 2011

Małgorzata Markiewicz (ur. 1979) – w latach 1999–2004 studiowała w Pracowni Działań Medialnych na Wydziale Rzeźby Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie. Za pracę Fragment sieci współistnienia otrzymała dyplom z wyróżnieniem. Należała do Stowarzyszenia Artystycznego „Ośrodek Zdrowia” oraz grupy grzenda.pl. Brała udział w programach rezydencyjnych, m.in.: Paths Crossing, The Factory for Art & Design (Kopenhaga, Dania, 2011); SPACES Gallery (Cleveland, USA, 2007); HIAP, Cable Factory (Helsinki, Finlandia, 2006). Jej prace pokazywane były na wielu wystawach indywidualnych w kraju i za granicą, m.in.: w Bunkrze Sztuki w Krakowie, Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski w Warszawie, Blekinge Museum w Karlskronie (Szwecja), Berardo Museum w Lizbonie (Portugalia), SPACES Gallery w Cleveland (USA).

Małgorzata Markiewicz, Strój narodowy Unii Europejskiej - Czechy, 2011

Wspólnota i odrębność. Uniwersalny strój mieszkańców Unii Europejskiej

Dla swojej twórczości Małgorzata Markiewicz wybrała nietypowy zakres mediów: szydełkowanie, haftowanie, robienie na drutach, rewitalizacja rzeczy używanych oraz projektowanie tkanin. Te formy artystyczne stwarzają dogodną możliwość kontemplacji oraz przeżywania każdego etapu powstawania pracy. Zajęcia kojarzone z zajęciami typowo kobiecymi i spędzaniem czasu wolnego są w tym przypadku nośnikiem przemyśleń na temat egzystencji i rzeczywistości otaczającej artystkę. Prace tworzone przez Małgorzatę Markiewicz odnoszą się do sfery kobiecej, do jej własnej pozycji i roli w społeczeństwie oraz sytuacji bycia matką. Równocześnie stanowią refleksję na temat psychiki człowieka, jego duchowości i relacji, które nawiązuje. Ważne miejsce w twórczości artystki zajmują projekty związane z tożsamością krajów Unii Europejskiej.

Małgorzata Markiewicz, Strój narodowy Unii Europejskiej - Finlandia, 2011

Projekt Tkaniny EU powstał w czasie pobytu rezydencyjnego artystki w Factory of Art & Design w Kopenhadze (wrzesień – listopad 2011). Biorąc pod uwagę zróżnicowanie kulturowe Europy przy równoczesnym zacieraniu się granic na kontynencie, Małgorzata Markiewicz postawiła pytanie, czy jest możliwe zaprojektowanie uniwersalnego stroju dla mieszkańców Unii. Powstał projekt, który łączy dwa zjawiska – wspólnoty i odrębności. Wykorzystując skrót „EU”, artystka stworzyła wykrój ubrania, który jest  bazą dla strojów wybranych państw europejskich. Litera „E” odpowiada kształtowi bluzki, odwrócone „U” to kształt spodni. O ile wykrój ubrania jest identyczny dla wszystkich krajów, o tyle wzór na tkaninie jest zróżnicowany. Stanowi on efekt przemyśleń artystki na temat typowych skojarzeń z poszczególnymi państwami członkowskimi.

Małgorzata Markiewicz, Strój narodowy Unii Europejskiej - Włochy, 2011

Na wystawie zaprezentowano dziewięć wzorów: dla Austrii, Danii, Finlandii, Hiszpanii, Niemiec, Polski, Portugalii, Wielkiej Brytanii i Włoch. Na tkaninach zaprojektowanych ubrań znajdziemy motywy inspirowane przyrodą danego kraju (Austria, Finlandia). W innym przypadku źródłem pomysłu była urbanistyka (Portugalia) oraz infrastrukturą transportową (Niemcy), które zostały przetworzone na ornamenty według wzorów z historii sztuki. Pojawiają się także nawiązania do mentalności mieszkańców danego państwa (Hiszpania, Dania) oraz ich gustów kulinarnych (Włochy). Obecne są elementy historii i przenikanie się kultur (Wielka Brytania), a także ulubione motywy artystyczne (Polska). Całość projektów tworzy ciekawą mozaikę, w której utarte opinie spotykają się z zaskakującymi przemyśleniami. Artystka ukazuje różnorodność kulturalną w obrębie Unii i próbuje ją uchwycić za pomocą jednej „klamry”. To uznanie idei wspólnoty przy równoczesnym uznaniu tożsamości narodowej każdego kraju.

Małgorzata Markiewicz, Strój narodowy Unii Europejskiej - Portugalia, 2011

Projektem poprzedzającym Tkaniny EU, w którym Małgorzata Markiewicz także rozważała kwestię tożsamości wyrażanej przez ubiór oraz „strój narodowy” Unii Europejskiej, było Zszywanie (2007). W tym przypadku jednak postawiła przewrotne pytanie: „Czy ubrania projektowane przez firmę H&M są »narodowym strojem« Unii Europejskiej?”. Takie ujęcie problemu wiązało się z refleksją, że obecnie bardzo trudno wyłącznie po ubraniu rozpoznać, z jakiego kraju pochodzi dana osoba. Wynika to nie tylko z przenikania się poszczególnych kultur i migracji ludzi, ale także z faktu, że większość z nas, mieszkańców Unii, kupuje w tych samych „sieciówkach”. Ubrania tam sprzedawane nie tylko nie wyrażają naszej tożsamości narodowej, ale przede wszystkim nie ukazują „nas samych”. Efektem tych przemyśleń było zorganizowanie na promie relacji Karlskrona – Gdynia „Studia Krawieckiego M&M”, do którego artystka zapraszała podróżnych. Chętnym proponowała przerobienie ich odzieży i dostosowanie jej do osobowości konkretnej osoby poprzez nadanie „indywidualnego rysu”. Wystawa Tkaniny EU wydaje się rozwinięciem przemyśleń, które pojawiły się w czasie projektu Zszywanie.

Małgorzata Markiewicz, Strój narodowy Unii Europejskiej - Hiszpania, 2011

Inna realizacja Małgorzaty Markiewicz, która łączy w sobie wielonarodowy aspekt europejskości z charakterystycznymi dla twórczości artystki mediami, to Mapa (2009), która była pokazywana na wystawie New Territories w Pavillao 28 w Lizbonie. Punkt wyjścia stanowiła papierowa mapa Europy z zaznaczonymi granicami poszczególnych państw. Artystka przy użyciu różnego rodzaju nici naniosła ślady migracji, wpływów, przenikania się kulturowego, które mają miejsce na naszym kontynencie. W rezultacie powstała nowa mapa, która „wyparła” stare podziały polityczne. Praca może być interpretowana jako refleksja nad ideą zjednoczenia Europy, która realizuje się niezależnie od ruchów politycznych.

Małgorzata Markiewicz, Strój narodowy Unii Europejskiej - Wielka Brytania, 2011

Tkaniny EU oraz wyżej wspomniane realizacje z jednej strony poszerzają zainteresowania artystki o kwestię tożsamości w obrębie Unii Europejskiej, z drugiej natomiast pokazują, że od początku twórczości w centrum jej zainteresowań stoją konteksty warunkujące człowieka. Ubranie, które jest produktem kulturowym, jest także manifestem tożsamości. Artystka odnosi się do funkcji ubioru oraz przekazu, który on niesie. Pierwsza interpretacja stroju wiąże się z jego oczywistą, istotną warstwą wizualną. Jednak pogłębiona obserwacja pozwala na odkrycie następnej, która przynosi głębsze przemyślenia społeczno-kulturowe.

(tekst: Monika Kozioł, kuratorka wystawy)

Małgorzata Markiewicz, Strój narodowy Unii Europejskiej - Niemcy, 2011

 

 

Comments are closed.

Design Attack

Strona dedykowana Festiwalowi Design Attack, a także wydarzeniom związanym z szeroko pojętym wzornictwem.